Tekne turu için online rezervasyon sistemi nasıl seçilir?

Tekne turu için online rezervasyon sistemi seçerken önce üç şeye bakın: müşterinin ödediği para kimin hesabına ve ne zaman geçiyor, sistem sezonluk, çocuk ve özel tur fiyatlarınızı olduğu gibi kurabiliyor mu, müşteri telefondan kendi dilinde rahatça ödeyebiliyor mu. Komisyon mu sabit ücret mi sorusu bunlardan sonra gelir.

Bu yazı, rezervasyonu online almaya karar vermiş ve satıcıyla görüşmeden önce ne soracağını netleştirmek isteyen işletmeciler için. Sonunda, her satıcıya aynen sorabileceğiniz bir soru listesi var. Kendi sitenizden satmanın neden işinize yarayacağını merak ediyorsanız önce komisyonsuz online rezervasyon yazımızı okuyabilirsiniz; burada o kararı vermiş olduğunuzu varsayıyoruz.

Online rezervasyon için önünüzdeki üç seçenek

Online rezervasyon almanın üç gerçekçi yolu var; her biri ayrı bir işe yarar.

Yalnızca aracı sitelerde ilan. GetYourGuide, Viator, Airbnb Experiences gibi platformlar sizi, adınızı hiç duymamış bir turistin önüne çıkarır ve bunun gerçekten değeri vardır. Karşılığında her satıştan sözleşmenize göre değişen, çoğu zaman %20-30 arasında bir komisyon ödersiniz. Ödeme önce platforma gider, size platformun kendi takvimine göre aktarılır.

Hazır bir web sitesine rezervasyon eklentisi. WordPress gibi bir altyapıya eklenen genel amaçlı rezervasyon ya da randevu eklentileri ucuzdur ve hızlı kurulur. Ancak birçoğu kuaför randevusu ya da otel odası mantığıyla yazılmıştır: bir saat, bir fiyat, bir kişi.

"Haziranda yetişkin 40 €, çocuk 20 €, bebek ücretsiz; tekneyi komple isteyene 450 €" dediğiniz anda böyle bir eklenti çoğu zaman yetersiz kalır. Güncellemesi, güvenliği ve bankayla bağlantısı da genellikle sizin ya da siteyi yapan kişinin üzerinde kalır.

Tur işi için yapılmış bir rezervasyon sistemi. Sefer, kapasite, sezon ve yaş grubu düşünülerek yapılmış sistemlerdir. Eklentiden pahalıdır ama fiyat listenizi yazılıma uydurmak için çok daha az uğraşırsınız.

Çoğu işletme için doğru cevap birini seçip ötekileri bırakmak değil. Aracı siteler yeni müşteri bulmak için kalabilir. Kendi sisteminiz ise sizi zaten bulan müşteriyi, yani Instagram'dan, tavsiyeyle ya da Google'da adınızı arayarak gelen misafiri komisyonsuz karşılar. Seçtiğiniz sistem, işte bu ikinci kanal için.

Para kimin hesabına, ne zaman geçiyor?

Satış görüşmesinde ilk sorulması gereken soru budur ve çoğu zaman en son sorulur. Karşınıza iki farklı model çıkar.

Birincisinde müşteri, sizin kendi bankanızdan aldığınız sanal POS ile öder ve para doğrudan işletmenizin hesabına geçer. Bankanız kendi koşullarıyla bir işlem ücreti keser; paranın hesabınıza hangi gün geçeceği de bankayla yaptığınız anlaşmaya bağlıdır, bunu da sorun. İkincisinde ödemeyi platform ya da aracı bir ödeme kuruluşu kendi hesabında toplar, payını düşer, kalanı belli aralıklarla size aktarır.

İkinci modelin de kendine göre mantığı var, ama sezon içinde nakit akışınızı değiştirir. Temmuzda yakıtı, mürettebat yevmiyesini, iskele ücretini her hafta ödersiniz; satışın parası ise ancak aktarım günü hesabınızda olur.

İade tarafı da ayrı bir konu. Meltem öğleden sonraki turu iptal ettirdiğinde iadeyi kim, ne kadar sürede yapacak? Para sizdeyse iadeyi siz başlatırsınız; platformdaysa onun sürecini beklersiniz. Lostromo'yu birinci modele göre kurduk: sanal POS sizin bankanızın, para doğrudan sizin hesabınıza geçer.

Sanal POS'u kendi bankanızdan almak bir başvuru süreci ister ve süresi bankadan bankaya değişir. Bunu sezon başına bırakmayın. Misafirlerinizin önemli bir kısmı belli bir ülkeden geliyorsa, o ülkede çıkarılmış kartların POS'unuzda sorunsuz geçip geçmediğini de bankanıza sorun.

Komisyonlu sistemle sabit ücretli sistem arasındaki farkı kendi rakamlarınızla hesaplayın. Aşağıdaki örnek tamamen varsayımsaldır:

Örnek: kişi başı 40 € olan günlük tur, aracı siteden gelen satışlar
Sezon boyunca aracı siteden gelen misafir: 600 kişi
Ciro: 600 × 40 € = 24.000 €
%25 komisyonla aracıya giden: 6.000 €
Sabit ücretli sistemde giden: ilk yıl kurulum ücreti + yıllık ücret + bankanızın POS işlem ücreti

Bu hesabı yaparken iyimser davranmayın. Aracı sitedeki 600 misafirin hepsi kendi sitenize gelmez, çünkü bir kısmı sizi zaten o platformda buldu. Kendi sisteminizin asıl kazancı, bugün WhatsApp'ta ya da telefonda geç döndüğünüz için kaçırdığınız müşteridir. Sabit ücretli bir sistemin neye mal olduğuna örnek olarak bizim fiyat sayfamıza bakabilirsiniz.

Sistem teknenizin fiyat listesini kurabiliyor mu?

Genel amaçlı araçların en çok takıldığı yer burasıdır. Tekne işinde fiyat tek satırdan ibaret değildir:

• Mayısta, haziranda ve ağustosta ayrı kişi başı fiyat, bazen ayrı sefer saati
• Yetişkin, çocuk ve bebek için farklı fiyat
• Kişi başı grup turunun yanında, tekneyi komple kiralayana sabit ya da kişi sayısına göre değişen fiyat
• Tamamı yerine yalnızca kapora alma seçeneği; kalanı tur günü teknede
• Öğle yemeği, şnorkel takımı, transfer gibi ekstralar
• Teknenin kapasitesi: 12 kişilik teknede 13. bilet satılmamalı
• Kalkışa yakın satışın kendiliğinden kapanması; yoksa 10:00 turuna 09:55'te rezervasyon gelir

Hazır demo izlemekle yetinmeyin; satıcıdan kendi fiyat listenizi sisteme girmesini isteyin. Ona aşağıdakine benzer gerçek bir liste gönderin, sonra müşteri gibi rezervasyon yapmayı deneyin:

Günlük tekne turu, 10:00 kalkış, 12 kişi kapasite
1 Mayıs - 15 Haziran: yetişkin 35 €, çocuk (4-11 yaş) 18 €, 0-3 yaş ücretsiz
16 Haziran - 15 Eylül: yetişkin 45 €, çocuk 22 €
Özel tur (tekne komple): 450 €, en fazla 12 kişi
Kapora: %30, kalanı teknede
Ekstra: öğle yemeği kişi başı 10 €

Satıcı bu listeyi kendi ekranında kuramıyor ya da "bunu şöyle idare ederiz" diyorsa, sezon ortasında o işi siz idare etmek zorunda kalırsınız. Lostromo'da sezonluk fiyat, yaş grupları, özel tur, kapora ve ekstralar panelden tanımlanıyor; nasıl çalıştığını özellikler sayfasında görebilirsiniz.

Müşteri tarafında neye bakmalısınız?

Rezervasyon ekranını sizden çok müşteriniz kullanacak. Misafirlerinizin büyük kısmı rezervasyonu telefondan yapar; otel odasında, plajda ya da bir önceki turun dönüşünde. Satıcının örnek sitesini kendi telefonunuzda, mobil internetle açın ve şunlara bakın:

1. Tur seçmekten ödemeye kadar kaç ekran var, her adımda butonlara parmakla rahatça basılabiliyor mu?
2. Tur ve rezervasyon sayfaları Rusça, Almanca, İngilizce gibi müşterinizin dilinde mi, yoksa yalnızca menüler mi çevrilmiş?
3. Ödeme 3D Secure ile, yani müşterinin kendi bankasından gelen SMS onayıyla mı yapılıyor?
4. Bilet ve onay e-postası ödemeden hemen sonra, müşterinin dilinde geliyor mu? Kiril harfleriyle yazılmış bir isim bilette düzgün görünüyor mu?
5. Müşteri iptal koşullarınızı ödemeden önce görüyor mu, süresi içindeyse kendi ekranından iptal edebiliyor mu?

Son madde küçük görünür ama gece yarısı gelen "iptal edebilir miyim?" mesajlarını epey azaltır. Müşteri cevabı çoğu zaman kendisi bulur; süresi içindeki iptalde iade kendiliğinden işler, size yalnızca bilgi gelir.

Hava bozduğunda ve sezon ortasında ne olacak?

Demoda her şey güneşli bir günde çalışır. Asıl sınav, rüzgârın çıktığı ve teknenin limandan ayrılamadığı sabahtır. O sabah o günün seferini yeni satışa kapatabilmeniz, yolcu listesine ve misafirlerin iletişim bilgilerine ulaşabilmeniz, isteyene iade yapabilmeniz gerekir. Satıcıdan bunu ekranda adım adım göstermesini isteyin.

Sistemin bu sabahı kolaylaştırması için iptal koşullarınızın da net olması gerekir. Hava kaynaklı iptalle müşterinin kendi iptalini ayırın ve ödeme sayfasında açıkça yazın. Örnek bir metin:

Hava koşulları nedeniyle tur yapılamazsa, ödediğiniz tutarın tamamını iade ediyor ya da size başka bir gün öneriyoruz.
Kendi isteğinizle iptalde, kalkıştan 48 saat öncesine kadar tam iade yapılır; daha sonraki iptallerde ve gelinmeyen turlarda iade yapılmaz.

Bu metni kendi işinize göre uyarlayın ve yasal çerçevesini mali müşavirinizle ya da bir hukukçuyla teyit edin.

İkinci sınav, WhatsApp'tan ve telefondan gelmeye devam eden rezervasyonlardır. Online sistem kurmak bunları bitirmez; iskelede yüz yüze satış da sürer. Elle aldığınız rezervasyonu aynı takvime ekleyemiyorsanız, 12 kişilik tekneye iki ayrı yerden 14 kişi yazılır. Elle eklenen rezervasyonun kapasiteden düşüp düşmediğine ve müşteriye ödeme linki gönderip gönderemediğinize bakın.

Üçüncü sınav destektir. Ağustosun ortasında bir pazar sabahı ödeme sayfası açılmazsa kime ulaşacaksınız: bir çağrı merkezine mi, sistemi bilen birine mi? Destek kanalını ve saatlerini baştan öğrenin.

Son olarak verilerinizi düşünün. Müşteri listeniz ve rezervasyon geçmişiniz kimde duruyor, alan adı kimin adına kayıtlı? Bir gün sistemi değiştirmek isterseniz alan adınız ve müşterileriniz sizinle gelir mi? Bu sorular ilk yıl önemsiz görünür; üçüncü yıl ayrılmaya karar verdiğinizde her şey bunlara bağlı olur.

İmza atmadan önce satıcıya sorulacaklar

Aşağıdaki listeyi telefonunuza kaydedin ve görüştüğünüz her satıcıya aynı sırayla sorun. Cevapları yazılı isteyin; "o da olur" cevabıyla "bakın, şurada" cevabı aynı şey değildir.

1. Müşterinin ödediği para hangi hesaba, kaç gün içinde geçiyor?
2. Her satıştan yüzde mi alıyorsunuz, sabit ücret mi? Kurulum, banka bağlantısı ya da ek dil için ayrıca ücret var mı?
3. Kendi bankamın sanal POS'unu bağlayabiliyor musunuz, hangi bankalarla çalışıyorsunuz?
4. Sezonluk fiyatı, çocuk fiyatını, özel turu ve kaporayı benim fiyat listemle şimdi kurabilir misiniz?
5. Fiyatları hangi para biriminde gösterip hangi para biriminde tahsil ediyorsunuz?
6. Kalkışa ne kadar kala satış kapanıyor?
7. Hava yüzünden iptal ettiğim bir seferde misafirlere nasıl ulaşıyorum, iadeyi nereden yapıyorum?
8. WhatsApp'tan aldığım rezervasyonu aynı takvime ekleyebiliyor muyum?
9. Müşteri hangi dillerde rezervasyon yapıp bilet alabiliyor?
10. Sezon ortasında bir sorun olursa kime, hangi kanaldan ulaşıyorum?
11. Ayrılmak istersem alan adım ve müşteri listem bende kalıyor mu? Sözleşme nasıl sona eriyor?

Para birimi sorusunu ayrıca bankanızla ve mali müşavirinizle de konuşun. Kurulumu kimin yapacağını da baştan netleştirin: turlarınızı, fotoğraflarınızı ve fiyatlarınızı sisteme siz mi gireceksiniz, satıcı mı? Sezon öncesinde en çok zaman alan iş genelde budur.

Kaş'ta bir işletmenin bu geçişi nasıl yaptığını Kaptan Ergun'un hikâyesinde okuyabilirsiniz; işletmeye ilk ayda sıfırdan 124 onaylı online rezervasyon geldi.

Sıkça sorulan sorular

Online rezervasyon sistemi kurmak için teknik bilgi gerekir mi?

Gündelik kullanım için gerekmemeli. Tur eklemek, fiyat değiştirmek, bir günü satışa kapatmak ve gelen rezervasyonu görmek teknik bilgi olmadan yapılabilmelidir. Demoda bunları kendi elinizle deneyin. Banka bağlantısı gibi teknik kısmın kimde olduğunu da sorun; sizde kalacaksa bunu baştan bilmeniz gerekir.

Komisyonlu sistem mi, aylık ücretli sistem mi daha mantıklı?

Yılda az sayıda online satış bekliyorsanız komisyonlu sistem gerçekten daha ucuza gelebilir, çünkü satış olmadığında ödeme de olmaz. Satış arttıkça tablo tersine döner: komisyon her biletle büyür, sabit ücret aynı kalır. Kendi tahmini misafir sayınızla iki rakamı yan yana koyun.

WhatsApp'tan rezervasyon almaya devam edebilir miyim?

Evet, büyük ihtimalle de devam edeceksiniz. Değişen şey, soru soran müşteriye uzun uzun fiyat yazmak yerine rezervasyon linkini göndermenizdir. Sizinle konuşarak ayırtmak isteyen müşteriyi de sisteme elle girersiniz; bütün rezervasyonlar tek takvimde toplanır.

Sistem sezon başlamadan ne kadar sürede kurulur?

Süre en çok iki şeye bağlıdır: bankanızın sanal POS başvurunuzu ne kadar sürede onayladığı ve turlarınızın, fiyatlarınızın, fotoğraflarınızın ne kadar hazır olduğu. Banka tarafı bankadan bankaya değişir. Bu yüzden işe kışın başlamak, mayısta satışa hazır olmanın en güvenli yoludur.